Het populair-wetenschappelijke maandblad Quest van G+J Uitgevers is winnaar geworden van de prestigieuze award Tijdschrift van het Jaar. Hoofdredacteur Karlijn van Overbeek ontving de prijs gisteravond tijdens het 12e TijdschriftenGala in het EventCentre in Aalsmeer uit handen van Gert-Jan Schlatmann, commercieel directeur van Aldipress. Aldipress is hoofdsponsor van het Gala en verbindt zijn naam aan de belangrijkste jaarprijs voor magazines. Twee jaar geleden werd Karlijn van Overbeek al onderscheiden als Hoofdredacteur van het Jaar en Quest was in 2004 de Lancering van het Jaar.
Quest versloeg de overige genomineerde titels Grazia van Sanoma Uitgevers ("internationale sandwichformule met Hollandse showbizz"), Hollands Diep van Weekbladpers Tijdschriften ("prachtig bladerblad met eigen handtekening"), Girlz! van Audax Publishing ("dichtbij de doelgroep") en ELLE van Hachette Filipacchi Media ("toonaangevende topglossy").

De redactionele verbetering van het tijdschrift, gekoppeld aan een gezonde lijn in oplage en een opwaartse trend op de advertentiemarkt. Op die drie terreinen moet in 2009 een opvallende ontwikkeling te signaleren zijn, wil een magazine in aanmerking komen voor de Aldipress Mercur Tijdschrift van het Jaar. Ook de multimediale aanpak speelt een rol, net als de totaalprestatie in de beoordelingsperiode.
Quest heeft de onderscheiding te danken aan de combinatie van creatief en commercieel succes. De verkoopcijfers liegen er niet om. Volgens de jury heeft Quest definitief afgerekend met de mythe dat wetenschap ontoegankelijk is. Het blad heeft in vijf jaar tijd met ‘braintainment’ een gat in de markt gecreëerd. Bovendien heeft het zich ontwikkeld van maandblad tot volwaardig mediamerk met een compleet vernieuwde website, een wekelijkse radiorubriek (BNN Today) en specials als Quest Historie (elk kwartaal) en het boek Experiment NL (jaarlijks). Creatieve marketingacties, zoals het pakje Cacaoïne en de eigen intelligentietest, versterken de rumour around the brand. De redactie investeert in onderzoeksjournalistiek en met de bijlage License to Style biedt het blad ook voor een ander type adverteerder mogelijkheden.

De AKO in Amstelveen is voor de jury op dit moment de absolute top in tijdschriftenverkoop en daarmee winnaar van de Mercur Tijdschriftenretailer van het Jaar. AKO heeft met haar nieuwe formule in Amstelveen een nieuwe generatie gemakswinkels gerealiseerd. Met het nieuwe TNT-postkantoor als belangrijk traffic-anker, vormt het krachtige, herkenbare en eigentijdse concept een prettige ambiance en verblijfplaats. Binnen het totaalconcept valt de bijzondere tijdschriftenpresentatie op aan een 15 meter lange wand. De signing op het schap is helder en de consument vindt aan de hand van de logische clustering makkelijk z’n weg. De tijdschriftenwand inspireert met mooie markering in de koof en een tv-scherm (narrow-casting) in het middenblok. Krachtig en uitdagend is volgens de jury ook de actie-impulswerking in de actiedisplays. Op de toonbank trekt een laaggeprijsd kassakoopje de aandacht en er zijn er het hele jaar door acties binnen het tijdschriftenassortiment. De jury benadrukt de serviceverlenende rol van het winkelpersoneel. Ze maken onlosmakelijk deel uit van het concept door de bedrijfskleding, hun hulpvaardigheid en zakelijke expertise.

De andere twee genomineerde tijdschriftenverkopers waren The Read Shop Utrecht (“professionele aanpak in een overzichtelijke winkel”) en Bruna Nijkerk (“tomeloze ambitie om hét oriëntatie- en aankoopadres van tijdschriften te zijn”).
De eerste formulewinkel van The Read Shop is een echte gemakswinkel met een laagdrempelig inloop- en doorloopniveau. De tijdschriftenwand is voorzien van een heldere kleurmarkering op genre; de segmentatie is overzichtelijk, zodat de consument makkelijk zijn of haar tijdschrift kan vinden. De dubbele plintplank biedt extra ruimte om een deel van de titels full face te presenteren. Naast deze wand staat het ‘snelkeuzebaken’, voorzien van opvallende led-verlichting, waarin de tijdschriften full face worden gepresenteerd. Met narrowcasting wordt nog meer aandacht op de tijdschriften in het snelkeuzebaken gevestigd. De actiebakken voor tijdschriften bij het kassablok stimuleren de impulsaankopen.
De Bruna 3000 winkel in Nijkerk is helemaal up to date en het interieur trekt de aandacht van de consument naar de goed verzorgde tijdschriftenpresentatie. Door de tijdschriften full face in de tijdschriftenwand te plaatsen en gebruik te maken van een duidelijke markering komt deze productgroep sterk over. Extra impulsaankopen worden gestimuleerd door de inzet van vaste tijdschriftendisplays aan de wand en het gebruik van twee kassarekken.

Flow van Sanoma Uitgevers heeft de meest vernieuwende bijdrage aan de bladenmarkt geleverd. Oorspronkelijkheid, redactionele kwaliteit, introductie en multimediale aanpak. Dat zijn de 4 elementen waaraan de categorie Lancering van het Jaar wordt getoetst. Specials komen niet in aanmerking en van het tijdschrift moeten minstens 3 edities voor 1 oktober 2009 zijn verschenen. Slechts 2 titels werden genomineerd: Flow en Hoe overleef ik... van Weekbladpers Tijdschriften (HOI zoals de fans het noemen). Dat Flow nergens op lijkt maakt het blad in het volle tijdschriftenschap opvallend en onderscheidend. De vakjury oordeelde unaniem: Flow is absoluut een vernieuwend en origineel concept. Met artikelen op mooi, nostalgisch en verschillend papier, veel extra’s en diverse drukwerktechnieken is het ook in vormgeving creatief. De formule is briljant, creatief commercieel, getuigt van lef, is ‘eigen’ en past goed bij de tijdgeest: ‘een moment voor jezelf’. Met een betaalde oplage van ruim 47.000 voor de 3 eerste nummers en een groeiend aantal abonnees is de introductie veelbelovend.

Vorig jaar ging ze aan de haal met twéé Mercurs (Tijdschrift van het Jaar en Artdirection van het Jaar), nu werd Franska Stuy van Libelle, zelf bekroond tot Hoofdredacteur van het Jaar. Vijf vrouwen (waaronder een duo) en één man waren genomineerd voor Hoofdredacteur van het Jaar: behalve Franska Stuy waren dat Hilmar Mulder (Grazia), Cécile Narinx (ELLE), Linda de Mol en Jildou van der Bijl (LINDA. en LINDA.-special) en Erwin van der Zande  (Bright) die ook vorig jaar al was genomineerd. Zij werden beoordeeld op creativiteit, vernieuwing van de redactievoering en invloed op het uitgeefbeleid.
Stuy is volgens de jury altijd bezig met imago van Libelle. Mede dankzij diverse redactionele en visuele aanpassingen is Libelle nog altijd het grootste wekelijkse massamagazine. Franska Stuy, al 11 jaar hoofdredacteur, loopt altijd één minuut voor op de werkelijkheid en wensen van de Libelle-lezeres. Met 13 Libelle specials per jaar, een serie bijzondere covers (Pasen, Modenummer, Feestnummer, Kerstnummer) en vele verkiezingen blijft ze vernieuwen. Het succes van een merkversterkend evenement als de Libelle Zomerweek verversen, levend houden en uitbouwen is de kunst. Onder haar bezielende leiding werden diverse restylingen en bezuinigingen doorgevoerd: Ze initieerde een enorme pilot planning en workflow om te bezien of er efficiënter kan worden gewerkt. Daarnaast vond ze tijd voor het jubileumboek 75 jaar Libelle, initieerde ze de digitale thrillersoap en voerde verrassende vernieuwingen door. Franska Stuy heeft een volgende stap gezet in de functie van het hoofdredacteurschap: Hoe houd ik mijn blad op de rit? Dat vereist inzicht, een lange termijnvisie en inlevingsvermogen in wie de Libelle-lezeres echt is.

De serie Achter het krantenbericht, gemaakt door de Telegraaf Tijdschriften Groep en gepubliceerd in Vrouw, is onderscheiden als Tijdschriftreportage van het Jaar. De criteria waren: oorspronkelijk, uitzonderlijk creatief en de formule van het blad versterkend. De winnende serie portretten van personen achter een kort bericht in de krant toont aan dat het mogelijk is om met minimale middelen groot resultaat te boeken. Uitgangspunt achter de serie was: klein bericht, groot leed. De emotie die een klein krantenbericht oproept, geeft goed inzicht in de menselijke kant van het nieuws. Achter het krantenbericht sluit naadloos aan bij de ziel van het magazine. Zo was de vakjury unaniem in haar oordeel: creatief, origineel, goed uitgevoerd en duidelijk vanuit ‘de Vrouw’ geïnitieerd. De andere 2 genomineerden in deze categorie waren Wereldmoeders in Esta en Het beest in mij in Hollands Diep.

Uit in totaal 64 inzendingen voor de Mercur Tijdschriftcover van het jaar 2009, nomineerde de jury 6 covers. Daaruit werd uiteindelijk de cover Diva’s van Morgen van de VPRO Gids als mooiste (dus niet beste of best verkopende) geselecteerd. In de categorie Mooiste Cover van het Jaar speelt de VPRO Gids al jarenlang een favorietenrol. Er is constant grote aandacht voor het ontwerpen van de cover. De basis is een goed idee dat de inhoud vertaalt. Dan volgt een voortreffelijke uitvoering: fotografie, illustratie, typografie vallen samen in een zorgvuldig gecomponeerde eenheid. Elke week opnieuw. In die zin is deze prijs ook enigszins een welverdiende oeuvreprijs.
De andere titels die in de race waren voor de cover-award waren De Groene Amsterdammer (Is economische groei noodzakelijk?), Libelle (het grote jubileumnummer), Liter (Niet de schrijver, de lezer moet fantasie hebben), Revu (Dikke Peter) en Volkskrant Magazine (Reve-weduwnaar Joop Schafthuizen).

Creativiteit, resultaat en... is de marketingactie ook goed voor het merk? Op basis van die drie criteria beoordeelde de vakjury de inzendingen voor de Marketingactie van het Jaar. De marketingactie moet de uitstraling van het tijdschriftmerk bovendien in al zijn uitingen bevestigen. Van de 4 kanshebber in deze creatieve commerciële categorie, Glamour, OOG, ELLE en L’ HOMO, ging de laatste met de Mercur naar huis.
Mood for Magazines bracht met L’ HOMO. een succesvolle gay special op de markt, in lijn met de filosofie om een rafelig randje toe te voegen aan ‘moedermerk’ LINDA. Het aanspreken van een extra doelgroep, scherp toegesneden op het eigen merk bracht veel teweeg. Die rumour around the brand werd slim gevoed door de controversiële keuze voor covermodel Arie Boomsma en het ‘uitlekken’ van de foto’s. Zo kreeg L’HOMO. wagonladingen free publicity, werd de lanceringsparty breed uitgemeten in de media en was het verkoopresultaat fantastisch: 77.000 verkochte exemplaren. De vakjury waardeert het ambivalente karakter van het redactionele product. L’HOMO. is mooi gemaakt, zowel in onderwerpkeuze als tekst en beeld en niet alleen gericht op gays. L’HOMO. is een glossy met pit. Een prachtig praktijkvoorbeeld van magnifieke merklading dat ook zelfstandig tot winstgevend marketinginstrument is uitgegroeid en ook het imago versterkt van LINDA.

Restylen herbergt risico’s. Naast een flinke investering in tijd, geld en energie is het de kunst om de huidige achterban, de kerndoelgroep, niet te vervreemden, terwijl de artdirector met zo’n opfrisbeurt ook nieuwe lezersgroepen wil aanboren. Vier artdirectors hebben zich  onderscheiden op creativiteit, ondersteuning van de redactionele formule en functionaliteit van de vernieuwing: Kijk, Opzij, Flair en Margriet. Kijk sleepte de Mercur in de wacht.
De gedurfde restyling van Kijk is goed gelukt en sluit harmonieus aan bij de inhoudelijke formule: een serieus leuk blad over wetenschap en techniek. De artikelen ogen aantrekkelijk. Het magazine is goed hanteerbaar met een typische ‘technische’ typografie en eigenzinnige stijlelementen: pijlen en rubriekslogo’s. Beeld en tekst zijn helder gerangschikt. Kijk is toegankelijker geworden, met een mooie mix aan stijlmiddelen. Vooral de infographics blinken uit.
Kijk onderging niet alleen een moedige restyling die getuige de gestegen verkoopcijfers ook door de lezers wordt gewaardeerd. Kijk heeft het aangedurfd om leeftijden los te laten. Het magazine wil er zijn voor iedere man die interesse toont in wetenschap en techniek. De nieuwe vormgeving sluit aan bij die doelstelling: Kijk jaagt jongeren niet weg en spreekt volwassenen aan.

Niet de woon- en buitenbladen voor de Woonbeurs Amsterdam of Autoweek met Automotiv 360º, maar een 90 jaar oud kindertijdschrift is Crosmediaal Concept van het Jaar geworden: Taptoe, recent door Blink Uitgevers van Malmberg overgenomen. Het vernieuwende crossmediale concept moet toegevoegde waarde bieden voor het magazine. Een ander cruciaal criterium is de wijze waarop het tijdschriftmerk de band met de doelgroep verder versterkt. En de jury lette ook scherp op de resultaten en de geïntegreerde aanpak.
Bij de voorbereiding op de crossmediale herlancering van de titel heeft Taptoe veel onderzoek verricht en lezers gepolst. Op basis van die resultaten besloten uitgever en hoofdredacteur de koers rigoureus om te gooien. Die drastische koerswijziging getuigt van lef en voortschrijdend inzicht. Het binden van de jonge doelgroep, die veel vrije tijd besteedt aan tv, internet en games, vraagt een andere aanpak. Zo werd gekozen voor de mix van tijdschrift en een belevingssite, waar lezers het mysterie kunnen ontrafelen door puzzels en raadsels op te lossen en vragen te beantwoorden. Dit creatieve crossmediale concept leidde ook tot commercieel succes. 
Het educatieve crossmediale concept is goed uitgewerkt. Het tijdschrift is briljant omgesmolten tot een printversie van een gameconcept, slim inspelend op de tijdgeest. Na het tijdschrift Taptoe ga je online door, met een spectaculaire stijging van het webbezoek naar ruim 50.000 unieke bezoekers per maand en een groeiend aantal abonnees.

Vir audax vir beatus est (de stoutmoedige leeft gelukkig) is het levensmotto van Jacques de Leeuw, oprichter en eigenaar van mediaconcern Audax. De jury van de Mercur d’Or/LOF-prijs voor Publiekstijdschriften vond unaniem dat selfmade man De Leeuw deze oeuvreprijs toekomt vanwege zijn grote verdiensten voor het uitgeefvak (“Door zijn lef en visie heeft hij het uitgeefvak in Nederland vernieuwd en geprofessionaliseerd”) en zijn maatschappelijke verdiensten. De Leeuw heeft zijn passie voor uitgeven altijd gekoppeld aan interesse voor logistiek. Zijn concern benut de keten ten volle: Audax geeft niet alleen boeken en tijdschriften uit, maar speelt ook een sleutelrol in distributie (Betapress) en verkoop (AKO).

Paul de Leeuw, Marco Borsato en Linda de Mol verdienen als bekende Nederlanders een eigen tijdschrift. Dit blijkt uit consumentenonderzoek in opdracht van het Uitgeefverbond ter gelegenheid van het Gala. Ook Gerard Joling, Wendy van Dijk, Geert Wilders, Jan-Peter Balkenende, Frans Bauer, Johan Cruijff, Maxima en Beau van Erven Dorens wordt een eigen blad gegund. Linda de Mol heeft natuurlijk al een eigen tijdschrift (LINDA.), maar het publiek vindt dus dat ze dit ook daadwerkelijk verdient. Op devraag welke persoonlijkheid men niet op de cover van een tijdschrift wil zien antwoordde20% Geert Wilders, opafstand gevolgd door Gordon, Emile Ratelband, Jan-Peter Balkenende, Paul de Leeuw, Patty Brard en Gerard Joling. Bij de tv-programma’s waaraan een eigen tijdschrift kan worden verbonden, springt De Wereld Draait Door eruit. Hiervoor komen achtereenvolgens ook Eigen huis & Tuin, Ik hou van Holland, RTL Boulevard, GTST, Life4you, Boer zoekt Vrouw, Radar, Studio Sport en Hart van Nederland in aanmerking.

Bezoekers van het Gala kregen gisteravond onder meer een geschenk van de Groep Publiekstijdschriften mee naar huis: het gloednieuwe boek Canon van de Tijdschriften - Alles van toen en nu over bladen maken. Daarin worden in 50 vensters de ontwikkelingen in de tijdschriftenbranche door de loop der jaren in kaart gebracht en verklaard. Van de spraakmakende Bibeb-interviews tot een blootgewone rubriek als Anybody. Doel van de canon is het stimuleren van historisch besef, zowel bij bladenmakers als bij studenten. Bij het boek hoort ook een website: www.tijdschriftencanon.nl.

Op www.aldipressmagezine.nl zijn alle tot nu toe verschenen nieuwsbrieven terug te lezen. Het volgende - reguliere - Mag-e-zine verschijnt op 18 december.

Afmelden: http://www.aldipressmagezine.nl/afmelden/
Reacties: c.wind@aldipress.nl

 "Eindelijk! Met een betaalde oplage van boven de 200.000 en 2,2 miljoen lezers per maand wordt het wel een keer tijd dat we Tijdschrift van het Jaar worden. Bij de lancering voorspelden verschillende kenners een maximale oplage van zo'n 75.000 voor een populair wetenschappelijk blad als Quest. Ha, dat is na 5 jaar toch echt het driedubbele!"
Quest-hoofdredacteur Karlijn van Overbeek op mercurs.nl (toen haar blad alleen nog maar genomineerd was)

“Mercur: vrouwenbladen versus diepgang”
Kop in Media Facts boven artikel over de nominaties voor het Tijdschrift van het Jaar

“Ik heb niet de druk van de losse verkoop. Dus als ik een oudere man op de cover heb, maakt dat nu niets uit.”
Chefredacteur José Rozenbroek in Villamedia over Volkskrant Magazine, genomineerd voor de Mercur Cover van het Jaar

“In de winkel zul je nooit een in plastic gewikkelde Flow aantreffen. Mensen moeten er in kunnen kijken en het papier kunnen voelen.”
Hoofdredacteur Irene Smit op depers.nl

“Flow .... Ik had er nog nooit van gehoord.”
Eddy Guyt, bladmanager van succesvolle nieuwkomer 100% NL Magazine, in de Volkskrant

“Dat de art direction van Margriet een Mercur-nominatie heeft gekregen is een geweldige erkenning voor de slag die Margriet dit jaar gemaakt heeft. Terechte erkenning ook voor iedereen die hier keihard aan heeft gewerkt.”
Margriet-hoofdredacteur Leontine van den Bos vertelt op marketingtribune.nl waar ze het meest trots op is

“Ik vind het een beetje druk. Ik raak al in de war voor het ontbijtkoekschap, met 43 verschillende soorten, maar het tijdschriftenschap spant de kroon.”
Gala-presentatrice Anita Witzier

“Als echtscheidingen al een reden zijn om bladen te stoppen, is het eind zoek.”
GPT-voorzitter Auke Visser over Sonja

“Ik zit nu bijna 30 jaar in het vak en het blijft een feest.”
Voorzitter van de vakjury Theo Bouwman

“Er zijn te weinig nieuwe bladen. We zullen moeten groeien, vooral in de supermarkt. Anders komt onze schapruimte ter discussie te staan.”
Gert-Jan Schlatmann van Aldipress

“Met dank aan de EO; zonder hun constructieve houding was het niet zo’n doorslaand succes geworden.”
Linda de Mol over de schorsing van Arie Boomsma, covermodel van L’HOMO.

Auke Visser, voorzitter van de Groep Publiekstijdschriften van het Nederlands Uitgeversverbond (NUV), stelde tijdens het TijdschriftenGala dat de kracht van het vak is, dat het zich telkens blijft vernieuwen. Onder normale conjuncturele omstandigheden verschijnen elk jaar tussen de 70 en 90 nieuwe titels (die 4 keer of vaker per jaar uitkomen). In 2008 werden 108 titels gelanceerd en verdwenen en 90. Dit jaar zijn er 30 bijgekomen en vielen er 10 weg.

Met 180 aanmeldingen voor de Mercurs is een nieuw record gevestigd. Vorig jaar dongen 172 inzendingen mee om de jaarprijzen. Dit werden in 9 categorieën 35 inzendingen genomineerd, terwijl 2008 39 nominaties telde.

De prijswinnaars ontvingen allen een bronzen Mercur-beeldje. De trofee is ontworpen door de kunstenaar Marinus Klap en vernoemd naar het eerste geïllustreerde publiekstijdschrift in Nederland: de Haegsche Mercurius.

+++ Het TijdschriftenGala wordt jaarlijks georganiseerd door de Groep Publiekstijdschriften van het Nederlands Uitgeversverbond. De werkgroep TijdschriftenGala 2009 bestond uit Hans Wilbrink (ex Vara, bestuurslid Lucas-Ooms Fonds, voorzitter), Bert Rendering (Hilversumse Media Compagnie), Peter Contant (Veronica Uitgeverij) en Harriët Schrier (Groep Publiekstijdschriften/NUV, secretaris) +++ Hoogtepunt van het gala is de uitreiking van de Mercurs. Deze onderscheiden personen en tijdschriften die zich in het afgelopen jaar verdienstelijk hebben gemaakt in de tijdschriftuitgeverij. Er waren drie jury’s +++  De Mercur-vakjury stond onder leiding van Theo Bouwman (voorheen o.m. Weekbladpers, Sanoma en PCM, voorzitter) en bestond verder uit Sander Fauth (media manager Communication KPN), Derk Haank (ceo Springer Science en Business Media), Ursula Hulsmeijers (media manager Unilever Benelux), Luis Mendo (directeur Good Inc.), Marjolein Moorman (directeur SWOCC), Cees van Nijnatten (ex WP Sport Media) en Harriët Schrier (secretaris) +++ De jury voor de MediaFacts Mercur Cover van het Jaar was als volgt samengesteld: Rob van Vuure (creatief directeur Sanoma Uitgevers, voorzitter), Koos Staal  (grafisch ontwerper), Wim Verbei (hoofdredacteur Media Facts), Sabine Verschueren (artdirector) en Rupert van Woerkom (creatief directeur Hemels) +++ De jury voor de Betapress Mercur Tijdschriftenretailer van het Jaar stond onder voorzitterschap van Fred Eikelenboom (directeur Hansnel Groep) en bestond verder uit Arno van Bijnen (directeur Commercie Retail TNT Post), Peter Brouwer (algemeen directeur Betapress), Ric Hofmans (manager ANWB uitgeefgroep mobiliteit en vereniging) en Julia van Strijdhoven (secretaris) +++ Joep Brentjens (ex VNU) is voorzitter van het Lucas-Ooms Fonds dat tot doel heeft het fenomeen ‘tijdschrift’ te ondersteunen en het ‘bladenmakersvak’ hoog te houden. Dat doet het fonds ondermeer door jaarlijks een oeuvrepijs toe te kennen, de Mercur d'Or/LOF-prijs voor Publiekstijdschriften +++ Tot de optredende artiesten tijdens het Gala en op de afterparty behoorden Monique en Suzanne Klemann (Lois Lane) en Jamai Loman +++ Het TijdschriftenGala 2009 werd gepresenteerd door tv-persoonlijkheid Anita Witzier, bekend van programma’s als Tien voor Taal, Memories en Blootgewoon +++